Fragment uit ‘(Het witte boek)’

Op mijn eerste avond in Berlijn rookte ik voor het eerst in mijn leven een sigaret. Trage halen die me aan het duizelen brachten. Me zowel zwaarder als lichter maakten. Ik was een man in een miljoenenstad. Eén gloeiend stipje onder een hemel die laag boven de daken hing en toch niet beklemde. Een hemel die geen betrokken partij was maar wel begaan was met het lot van de stad. Onthield wat hier allemaal gebeurd was. Collectief geheugen vormde voor iedereen die hier kwam en ging.

Ik zat op een oude tuinstoel. Vanop mijn overdekte balkon, vijf hoog, had ik een goed zicht op de verlichte huizenblokken om mij heen, een bakstenen enclave rond een pleintje met een kleine kinderspeeltuin. Een gezapige, burgerlijke buurt. Gentrificatie, maar niet op een storende manier. Op mijn wandeling eerder die dag was ik een tiental crèches gepasseerd. In een van de crèches, door het raam, had ik vijf jonge moeders zien opgaan in het inkleuren van een smurfentekening. Samenzweerderig gaven ze elkaar stiften en potloden door, terwijl achter hen drie andere moeders elkaar probeerden te raken met een Mickey Mouseballon. De kinderen zaten bijeen in een hoek en keken zwijgzaam toe. Niet beteuterd. Eerder begripvol.

De sigaret had klaargelegen in het midden van mijn bureau, met ernaast een aansteker. Rook mij. Toen ik de sigaret na een luttele aarzeling opstak, leek het alsof ik nooit anders had gedaan: met de eerste rook blies ik meteen dezelfde betekenissen uit als alle andere rokers op aarde, beginner of verstokte kettingroker.

Mensenroedel, wolvenwoede. Onherbergzame planeet. Hoop doet leven, maar vooral veel pijn. In the end we’re all alone. Ik weet dat en probeer dat te aanvaarden. Ja, ik probeer het zo hard te aanvaarden dat ik doe alsof ik op het leven neerkijk door reeds mijn wissel op de dood te trekken. Beschadigd raak ik toch. Maar ik ben onafhankelijk en roep die schade liever over mezelf af dan braaf te wachten tot anderen dat voor mij doen — mijn geliefde, mijn arts. 

Roken brengt uw gezondheid ernstige schade toe — een briljantere reclamecampagne had de tabakslobby zich niet kunnen dromen.

De roker die kortstondig zijn eigen dampkring creëert. Even geen vreemde lucht meer inademt, enkel de dodelijke stoffen waarvoor hij zelf koos. Eigen grond om op te staan. Autonomie. Karakter. Persoonlijkheid. 

De sigaret als torch of freedom — slogan waarmee de Amerikaanse tabaksindustrie er in 1929 dankzij de neef van Sigmund Freud, Edward Bernays, in slaagde voortaan ook vrouwen op de knieën te krijgen voor dit fallussymbool bij uitstek. Neem je vrijheid in eigen handen en kies zelf waardoor je je laat ketenen — de idealen van de Verlichting die definitief overgaan in reclame. Neonverlichting worden. 

Aan de overkant achter de daken waaide een zwart zeil op, donkerder dan de nacht, terwijl in de verte een vliegtuig zich opmaakte voor de landing. Een van de twee luchthavens ligt dus dáár, wist de geograaf in mijn hoofd me te vertellen. Alleen miste hij verdere referentiepunten om te weten waar dat was, dáár, en hij raadde me aan de volgende dag een stadsplannetje te kopen. Veel zou me duidelijk worden.

Het zwarte zeil likte opnieuw aan de hemel en ik dacht aan mijn reis van de voorbije nacht. De Eurolinesbus. Materiële noodzaak voor de zwarte. Spirituele zelfkastijding voor de blanke. Het type dat met fonkelende ogen laat weten dat er het komende jaar niet zal worden geskied en iedere week devoot naar de Aldi fietst. Naast mij in de bus had een Parisienne gezeten. Een bedevaardster uitgerust met ipod en kauwgum. Waarom ze naar Berlijn ging? ‘Levim,’ antwoordde ze kort, terwijl ze haar ogen eerbiedig liet zakken en op haar ipod een volgend nummertje selecteerde. Levim, l’ evim, lev im. Ik knikte, maar pas nu drong tot me door wat ze bedoeld moest hebben. Ze studeerde film, had ze me verteld, en kwam naar de stad om het oeuvre van regisseur Wim Wenders te bestuderen. Wim Wenders — in bepaalde Franse kringen beter bekend als ‘le Vim.’

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s